Bu Yaz Tatil Planı Yaparken “Kendinizi” Unutmayın

Yaz geldi. Tatil planları, arkadaş buluşmaları ve aile organizasyonları birbiri ardına yapılmaya başlandı. Peki, siz de plan yapılırken kendinizi şu cümleleri söylerken buluyor musunuz?

“Bana uyar.”

“Fark etmez.”

“Siz nasıl isterseniz.”

Dışarıdan bakıldığında uyumlu görünse de, içinizden “Aslında ben bunu istemiyorum.” dediğiniz oluyor mu?

Google’da birçok kişi şu soruların cevabını arıyor: “Neden hayır diyemiyorum?”, “Sürekli herkesi mutlu etmeye çalışıyorum.”, “Kendi isteklerimi neden söyleyemiyorum?”, “İnsanları kırmaktan neden bu kadar korkuyorum?” Belki de bunlar, sandığınız gibi fedakârlığın değil; çoğu zaman kendi ihtiyaçlarınızı sessizce geri plana iten boyun eğicilik şemasının görünmeyen yansımalarıdır.

Boyun eğicilik şeması; kişinin reddedilmekten, eleştirilmekten veya ilişkisini kaybetmekten korktuğu için kendi duygu ve ihtiyaçlarını bastırmasıdır. Zamanla kişi sadece “hayır” diyememeye başlamaz; gerçekte ne istediğini de fark edemez.

Belki arkadaşlarınız deniz tatili isterken siz doğada birkaç gün geçirmek istiyordunuz. Belki kalabalık bir otel yerine sessiz bir köy hayal ediyordunuz. Ama bunları dile getirmediniz. Çünkü “Sorun çıkaran kişi olmak istemiyorum.” diye düşündünüz.

Bu durum yalnızca tatilde yaşanmaz. İlişkilerim neden hep aynı bitiyor?, İş yerinde neden sürekli fazla sorumluluk alıyorum?, Neden herkesi memnun etmeye çalışıyorum? gibi soruların arkasında da aynı örüntü olabilir.

Çocuklukta fikrini söylediğinde eleştirilen, öfkesini göstermesine izin verilmeyen ya da “uyumlu çocuk” olduğu için sevildiğini hisseden bireyler, yetişkinlikte kendi ihtiyaçlarını geri plana atmayı güvenli bulmaya başlayabilir. Beyin ise bu davranışı zamanla bir hayatta kalma stratejisi olarak öğrense de uzun süre kendi ihtiyaçlarını bastırmak stres sistemini sürekli tetikte tutmakta ve kişinin zamanla kendi bedensel sinyallerini bile farketmekte zorlanmasına sebeb oluyor.

Bu yaz tatili planlamadan önce kendinize şu soruları sorun:

• Ben gerçekten nasıl bir tatil istiyorum?

•  Yoksa sadece kimseyi hayal kırıklığına uğratmamaya mı çalışıyorum?
• En son ne zaman “Ben bunu tercih ediyorum.” diyebildim?

• Başkalarını mutlu etmeye çalışırken kendimi ne kadar ihmal ediyorum?

Bu yaz tatilinin en önemli yolculuğu, yeni bir şehre değil; yıllardır susturduğunuz kendi ihtiyaçlarınıza doğru olması dileğiyle…

Klinik Psikolog Büşra Kırca

Çocuk, Yetişkin ve Aile Danışmanı | Nilüfer/Bursa

@klinikpsikologbusrakirca |  0531 662 3087